پایان‌نامه: جایگاه بازیگران خارجی در تحولات سیاسی لبنان پس از سال ۲۰۰۰

رایگان

توضیحات

دانشکده معارف اسلامی و علوم سیاسی

پایان‌نامه دوره کارشناسی ارشد پیوسته‌

(گرایش روابط بین‌الملل)

جایگاه بازیگران خارجی در تحولات سیاسی لبنان پس از سال ۲۰۰۰

استاد راهنما:
دکتر جلال درخشه

استاد مشاور:

دکتر محمد حسن خانی

دانشجو:

حسین میزان

دی ۱۳۸۷

چکیده

کشور لبنان به واسطه ساختار متکثر و موزاییکی خود و تشکیل شدن از طوایف متعدد همواره کشوری بحران خیز محسوب می شده است. مختصات ویژه این کشور که معلول وجود طوایف و مذاهب متعدد است، سبب شده که بسترهای لازم برای حضور بازیگران خارجی در این کشور مهیا شود. لذا از قدیم الایام لبنان محل حضور قدرت‌های منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای بوده است. این کشور مدتها تحت قیمومیت فرانسه قرار داشته و پس از خروج از قیمومیت این کشور، با پذیرش دکترین آیزنهاور، در زمان جنگ سرد به بلوک غرب می پیوندد.

پس از آن هم و از سال ۱۹۷۶، همزمان با شروع جنگ های داخلی در لبنان بسترهای جدیدی برای حضور بازیگران خارجی در این کشور فراهم می شود و سوریه با چراغ سبز ایالات متحده وارد عرصه سیاسی لبنان شده و از آن وقت به بعد نقشی حائز اهمیت را در تحولات سیاسی این کشور بر عهده می گیرد. علاوه بر فرانسه، ایالات متحده و سوریه کشورهای دیگری نیز در تحولات سیاسی لبنان نقشی پررنگ ایفا می کنند. اسرائیل به واسطه تجاوزات مکرر به خاک لبنان در تحولات این کشور کوچک نقشی حائز اهمیت داشته است. جمهوری اسلامی هم از سال ۱۹۷۹ و از بدو تأسیس به واسطه ارتباط بسیار نزدیک با گروه‌های شیعی و در رأس آنها حزب الله تأثیری غیرقابل انکار در تحولات لبنان بر جای گذاشته است. عربستان سعودی نیز همواره از گروه‌های سنی در لبنان حمایت کرده و از طریق این گروه‌ها بر تحولات سیاسی لبنان تأثیرگذار بوده است. افزون بر این کشورها، قطر نیز در سال ۲۰۰۸ و به واسطه اجلاس دوحه که به توافق میان گروه‌های ۸ و ۱۴ مارس منجر شد، در تحولات لبنان نقش داشته است. به واقع حضور بازیگران خارجی در این کشور سبب شده که عمده تصمیمات سیاسی لبنان نه در این کشور که در خارج از آن اتخاذ شود.

کلیدواژه‌ها: لبنان، ساختار متکثر، طوایف متعدد، جنگ‌های داخلی.

العنوان: مکانه دور البلدان الأجنبیه فی تطورات لبنان السیاسیّه منذ عام ۲۰۰۰م

الاستاذ المشرف: الدکتور جلال درخشه

الاستاذ المساعد: الدکتور محمد حسن خانی

الباحث: حسین میزان

الفرع الدراسی: الدراسات الإسلامیه و العلوم السیاسیّه

ملخص

لبنان وبسبب بیئته التعددیه والفسیفسائیه وتنوعه الطائفی یعیش فی أزمات مختلفه جعلته ساحه لتدخل اللاعبین الأجانب ووفرت فرصه لتواجد قوی اقلیمیه ودولیهً علی أراضیَهَ. وکان لبنان لسنوات تحت الانتداب الفرنسی وبعد الاستقلال إنضم إلی القطب الغربی بقبوله نظریه ایزنهاور.

ومنذ اندلاع الحروب الأهلیه فی لبنان عام ۱۹۶۷ توفرت فی هذا البلد فرص اُخرى لیکون موطیء قدم للاَجانب ومن هنا برز الدور السوری بضوء أخضرأمریکی، ومنذ ذلک الحین باتت تلعب دمشق دوراً هاماً فی المشهد السیاسی اللبنانی واضافه إلى فرنسا والولایات المتحده الامیرکیه وسوریا صارت هناک دول اُخری تقوم هی الاخرى بدورممیز فی تطورات الساحه السیاسیه اللبنانیه.

و فی هذا السیاق بدأت اسرائیل تلعب دوراً هاماً فی تطورات لبنان بما شنته من هجمات على أراضی هذا البلد الصغیر. کما قامت الجمهوریه الإسلامیه الإیرانیه ومنذ تاسیسها عام ۱۹۷۹ بدورلا یمکن انکاره فی مستجدات المشهد اللبنانی بسببٍ ما یربطها من علاقات وثیقه مع المجموعات الشیعیه اللبنانیه و فی مقدمتها حزب الله. کما قدمت السعودیه دوماً دعمها للمجموعات السنیه التی لازالت تستخدمها للتاثیر علی التطورات السیاسیه التی یعیشها لبنان. إضافه إلی هذه الدول فقد دخلت قطر الساحه اللبنانیه عام ۲۰۰۸ من خلال مؤتمر الدوحه الذی انتهی بتوافق تیاری الثامن و الرابع عشر من آذار.

وفی ضوء تواجد اللاعبین الأجانب علی المشهد السیاسی اللبنانی فان قرارات لبنان السیاسیه تتخذ فی الخارج وبعیداً عن الأوساط الداخلیه.

الکلمات الدلیله: لبنان، بیئه تعددیه، تنوع طائفی، الحروب الأهلیه.

Abstract:

Lebanon as a pluralistic an sectarian society with a multifactional structure has always been at the heart of many political crises. Special characteristics of Lebanon’s political context which is the result of different sects and religions have paved the way for the presence of foreign players and therefore for many years this country has experienced the influence of many regional and global powers. Since gaining independence from France after several decades, Lebanon accepted the doctorine of Eisenhauer and joined the West block.

Some years later and with the beginning of Lebanese civil war, a new series of players began to make their point and Syria, having the green light from the United States entered the scene and from that time played a very important role in political developments of Lebanon. Besides France the US and Syria, some other countries are playing their part. Israel due to its repeated military aggressions to Lebanese soil has played an important role in the developements of this small country. Since 1979 and from the first days of its establishment, Islamic Republic of Iran due to its close and intimate relations with Lebanese Shia groups, namely Hizbollah has made an undeniable effect on Lebanon. Saudis on their part have always supported Sunni groups and exerted their own influence and pressure via these groups. Besides, Doha Summit in 2008 which Led to the agreemant between 8 and 14 March groups, has paved the way for Qatar to become a new foreign arbitrator. On the whole, the presence of foreign powers in Lebanon has deprived this country of its own role and most of the decisions about Lebanon is made out of Beirut.

Keywords: Lebanon, Iran, Power, Syria War.

Imam Sadiq University

Faculty of Islamic studies and political science

A thesis Peresented For The degree of Master of Art

(International Relations)

The position of external players in Lebanon’s political development since 2000

Supervisor:

Dr. Jalal Darakhsheh

Advisor:

Dr. Mohammad Hasan Khani

Student:

Hossein Mizan

Decambr 2008

اطلاعات بیشتر

دانشگاه

دانشکده

مقطع

گرایش تحصیلی

استادان راهنما و مشاور

,

دانشجو

سال نشر