پایان‌نامه:بازنمایی دینداری در رمان های عامه پسند ایرانی(۱۳۶۸-۱۳۸۸)

رایگان

توضیحات

دانشکده معارف اسلامی و فرهنگ و ارتباطات

پایان نامه کارشناسی ارشد رشته معارف اسلامی و فرهنگ و ارتباطات

گرایش مطالعات سیاستگذاری

بازنمایی دینداری در رمان های عامه پسند ایرانی(۱۳۶۸-۱۳۸۸)

استاد راهنما

جناب آقای دکتر حسام الدین آشنا

استاد مشاور

جناب آقای دکتر عبدالله گیویان

دانشجو

 مرتضی انصاری‌زاده

بهمن ۱۳۹۱

چکیده:

دینداری یکی از مفاهیم مهم برای محققان علوم اجتماعی است. مردم در زندگی روزمره خود به برداشت‌ها و تفسیرهایی از دین دست می‌زنند که ممکن است متفاوت با دین رسمی باشد. دینداری اشاره به همین جریان دارد. طبیعی است که برخی از این برداشت‌ها و تفسیرها می‌توانند موجب پدید آمدن دیدگاه‌های انحرافی بشوند. گام اول در خصوص حل چنین مشکلی، شناخت وضعیت جاری و دینداری موجود در جامعه است که این شناخت می‌تواند پایه‌ای برای سیاست‌ها و فعالیت‌های بعدی باشد. به همین منظور لازم است با مراجعه به نمودهای مختلف فرهنگ – و در این پایان‌نامه فرهنگ عامه- وضعیت آن مشخص گردد.

یکی از نمودهای فرهنگ عامه رمان‌های عامه‌پسند هستند. این رمان‌ها از آنجا که با علایق عامه سروکار دارند برای ما مهم هستند. در گذشته این رمان‌ها به راحتی و با زدن برچسب‌های منفی از حیطه کار محققان خارج می‌شدند اما امروزه و به خصوص در مکتب مطالعات فرهنگی و به دلیل سروکار داشتن با علایق توده‌ها اهمیت آن‌ها کشف شده است.

پس از مباحث اولیه در خصوص دینداری و رمان عامه‌پسند، مباحث پیتر برگر در خصوص دینداری برای پایان‌نامه پیش رو مناسب تشخیص داده شدند. برگر از سه مولفه دین خصوصی، دین گزینشی و تکثر گرایی در دین برای مطالعه دینداری استفاده می‌کند. مورد چهارمی هم که در واقع ادامه موارد قبلی است اضافه شد بدین صورت که رابطه ویژگی های اقشار با دینداری چگونه است. سه ویژگی “سن”، “جنسیت” و “تحصیلات و مقام اجتماعی” انتخاب شدند. در ادامه با استفاده از رویکرد نورمن فرکلاف در تحلیل گفتمان پنج رمان عامه‌پسند انتخاب شده مطالعه و بررسی شدند.

نتایج گرفته شده به این صورت بود که وضعیت موارد ذکر شده در خصوص دینداری ارتباط زیادی با نوع زندگی شخصیت‌ها دارد. بدین معنا که در مواردی که زندگی مدرنی در داستان جاری بود، بیشتر شاهد همراهی با مولفه‌های برگر بودیم و در داستان‌های با زندگی سنتی خلاف این مطلب مشاهده شد. ضمن آن که در داستان های گروه دوم دینداری بین اقشار مختلف تفاوت چندانی نداشت اما در داستان های گروه اول با افزایش سن بیشتر، از زنان بیشتر و با افزایش تحصیلات و مقام اجتماعی کمتر می‌شد.

واژگان کلیدی: دینداری، رمان عامه‌پسند، مطالعات فرهنگی، تحلیل گفتمان، برگر

العنوان: ترسیم التدین فی القصص الشعبیه‌ الإیرانیه (۱۳۶۸ – ۱۳۸۸ الشمسیه/ ۱۹۸۹ – ۲۰۰۹ للمیلاد)

الأستاذ المشرف: الدکتور حسام الدین آشنا

الأستاذ المساعد: الدکتور عبدالله غیویان

الطالب: مرتضی أنصاری زاده

الفرع الدراسی: الدراسات الإسلامیه والثقافه والاتصالات

الخلاصه:

یعد مفهوم التدین من المفاهیم الهامه لباحثی العلوم الاجتماعیه. إن الناس فی حیاتهم الیومیه یفسرون الدین ویفهمونه بأشکال مختلفه، یمکن أن تختلف عن الدین الأصیل. ویشیر التدین إلی هذه المسأله. فمن الطبیعی أن یؤدی بعض هذه الاستنتاجات والتفاسیر إلی الانحراف. معرفه‌ الوضع الحالی والتدین الموجود فی المجتمع التی من شأنها أن تکون أساس السیاسات والنشاطات التالیه، هی الخطوه الأولی لحل هذه المشاکل. لذلک من الضروری تحدید المظاهر الثقافیه عبر مراجعتها – وفی هذه الرساله، الثقافه الشعبیه.

إن من مظاهر الثقافه الشعبیه، هی القصص الشعبیه و تهمنا هذه القصص بسبب صلتها بأذواق الجمهور. سابقاً کانت تخرج هذا النوع من القصص من مجالات البحوث بسهوله وعن طریق إلصاق التهم بها، لکنها الیوم تعتبر ذات أهمیه بالغه بسبب الصله بأذواق الجمهور، وخاصه فی مدرسه‌ الدراسات الثقافیه.

وبعد المواضیع الأولیه بخصوص التدین والقصص الشعبیه، وجدنا مواضیع بیتر برغر حول التدین مناسبه للأطروحه. یستخدم برغر ثلاثه مواضیع لدراسه التدین وهی: الدین الخاص، والدین الإنتقائی، والتعددیه فی‌ الدین. وأضیف الموضوع الرابع إلی المواضیع المذکوره وهو السؤال عن صله طبقات الشعب المختلفه بالتدین. وتم اختیار ثلاثه عناصر وهی: “العمر”، و”الجنس” و”المؤهلات العلمیه‌ والمکانه الاجتماعیه”. وفی المرحله‌ التالیه تم اختیار ۵ قصص شعبیه ودراستها باعتماد نظریه نورمن فرکلاف فی تحلیل الخطاب.

تظهر نتائج البحث أن للأوضاع المذکوره أعلاه بخصوص التدین علاقه قویه مع أسلوب حیاه الشخصیات البارزه. وذلک بمعنی أن روایات الحیاه الحدیثه فی القصص، کانت تطابق مواضیع برغر وبینما شاهدنا فی القصص التی‌ تروی حیاه تقلیدیه خلاف ذلک. والنقطه الأخیره أنه لم یکن یختلف مستوی التدین فی القصص ذات طابع تقلیدی بینما فی القصص المبنیه علی الحداثه، کان یرتفع مستوی التدین فی الفئات العمریه الکبیره وکان یتدنی مهما کانت المؤهلات العلمیه والمکانه الاجتماعیه أعلی، وکنّ النساء متدینات أکثر من الرجال.

المصطلحات الرئیسه: التدین، قصه شعبیه، الدراسات الثقافیه، تحلیل الخطاب، برغر

Abstract:

Religiosity is one of the most important concepts for social science researchers. People in their everyday life have perceptions and interpretations that may vary from official religion. Religiosity talks about that. It is natural that some of these perceptions and interpretations can create distorted views. The first step in solving such problems is understanding the current state of Religiosity in society. This knowledge can be the basis for future policies and activities. Therefore, it is necessary to refer to different aspects of culture – and in this thesis: popular culture – in order to recognize it’s status.

Pulp novels are one of the aspects of popular culture. Since these novels are concerned with public interests, they are important to us. In the past, researchers did not study these novels simply by negative tags, but now their importance has been discovered particularly in cultural studies school dealing with the interests of the masses.

After initial discussions about Religiosity and popular novels, Peter Berger’s religious topics were thought to be suitable for the upcoming thesis. Burger uses three components of private religion, selected religion and pluralism for the study of Religiosity. The fourth ,in fact a continuation of the previous cases, is added to understand the relationship between Religiosity and features of groups. Three features of “age”, “gender” and “education and social status” are selected. Then, five selected popular novels were studied using Norman Fairclough’ approach in discourse analysis.

The results obtained tell us that the Religiosity has a powerful corelation with the way of living in personalities. It means when there is a modern life in the story, the more similarity we have along with the components of the Burger. This was in contrast to traditional tales in life. While in the second group of stories, religiosity among different groups were indistinguishable, but in the first group of stories, with an increase in age, and more women with higher education and social status became lower.

Keywords: Religiosity, popular novel, cultural studies, discourse analysis, Berger

Faculty of  Islamic Studies and Culture and Communication

Continuous M.A thesis in Islamic studies and Culture and Communication Field

Policy making studies area

Representation of  Religiosity in Iranian popular novels (1989-2009)

Supervisor

hesamoddin Ashna

Advisor

abdoullah Givian

student

Morteza Ansarizade

February 2013

اطلاعات بیشتر

دانشگاه

دانشکده

مقطع

گرایش تحصیلی

استادان راهنما و مشاور

,

دانشجو

سال نشر