پایان‌نامه: بررسی فقهی عیوب موجب فسخ نکاح با نگاه به مسائل مستحدثه آن

رایگان

توضیحات

دانشکده الهیات، معارف اسلامی و ارشاد

پایان نامه کارشناسی ارشد رشته الهیات، معارف اسلامی و ارشاد

گرایش فقه و مبانی حقوق اسلامی

عنوان: بررسی فقهی عیوب موجب فسخ نکاح با نگاه به مسائل مستحدثه آن

استاد راهنما: حجت الاسلام دکتر حسینعلی سعدی

استاد مشاور: حجت الاسلام محمود زنجانی

دانشجو: محمدعلی شیخ الاسلامی

شهریور ۱۳۹۱

چکیده:

فقهاء امامیه از دیرباز در تدوین کتب فقهی، در باب النکاح، بحثی را تحت عنوان «فی العیوب و التدلیس»، به نگارش در آورده اند. در این بخش، عیوبی که در شرایط خاص، به زوجین، اجازه فسخ می دهد بررسی می شود. در رابطه با تعداد عیوب بین فقهاء اختلاف نظر است، امّا همه اختلافات آنان به عیوب منصوص در روایات خلاصه می شود و عیوب دیگر را مجوّز برای فسخ نکاح، نمی دانند. با گذشت زمان شاهد امراض صعب العلاج، مسری و البته عیوبی هستیم که مانع از استمتاع جنسی کامل می باشند. با توجّه به اینکه مناط امراضی که موجب فسخ نکاح می باشند برای ما واضح و مبرهن نمی باشد، نمی توان از ادلّه ای چون تنقیح مناط و یا قیاس اولویت، برای اثبات نظریه تعمیم استفاده نمود. امّا با نگاه به لسان روایات، روشن می شود که انحصار موجود در روایات باب، اضافی بوده و از طرفی با استناد به قاعده لا ضرر و لا حرج، می توان جواز فسخ نکاح را ثابت نمود امّا با توجّه به اینکه احدی از فقهاء، عیوب نوظهور را مجوّز فسخ نمی داند؛ قائل شدن به چنین رایی سخت و دشوار می باشد؛ بنابراین طریق احتیاط، آن است که زوج با طلاق و زوجه با رجوع به حاکم شرع و درخواست طلاق، از ضرر و حرج پیش آمده جلوگیری نمایند. هم چنین با بهبود امراض منصوصه، دیگر حقّ خیار فسخ، باقی نمانده و با درمان بیماری، این حقّ، زوال می یابد.

واژگان کلیدی: عیب، مرض، فسخ، نکاح، فقه

العنوان : العاهات المسوّغه لفسخ النکاح نظره إلى المسائل المستحدثه

الأستاذ المشرف: حجه الإسلام الدکتور حسینعلی سعدی

الأستاذ المساعد: حجه الإسلام محمود زنجانی

الباحث: محمدعلی شیخ الإسلامی

الفرع الدراسی: الدراسات الإسلامیه و الالهیات، اختصاص الفقه و مبادئ الحقوق الإسلامیه

ملخص

منذ القرون الماضیه الّف فقهاء الإمامیه عنوانا یسمّی «فی العیوب و التدلیس» فی تدوین الکتب الفقهیه فی باب النکاح. ویتمّ فی هذا القسم دراسه العاهات الّتی تسمح  للزّوجین خیار الفسخ. هناﻙ خلافات فی تعداد هذه العیوب… وتشمل هذه الخلافات، العیوب المنصوصه فی الأحادیث ولا تستوعب عیوبا أخری کمسوّغ الفسخ. مع مرور الأزمنه نواجه الأمراض المستعصیه والأمراض المعدیه والأمراض المانعه من الاستمتاع الجنسی الکامل. وبما أنّ معیار الأمراض المثبته للفسخ لیس واضحا عندنا؛ لایمکن استخدام أدلّه کـ«قیاس الأولویّه و تنقیح المناط» لإثبات نظریّه «التّعمیم». وینکشف بإلقاء النّظره إلی الأحادیث انّ الحصر الموجود فیها حصر إضافیّ ویمکن أیضا إثبات جواز فسخ النّکاح بمعاضده قاعدتی «لاضرر» و«لاحرج». ویمکن القول انّ اختیار هذا الرأی بعید لأنّه لایری أحد من الفقهاء، الأمراض الحدیثه مثبته للفسخ. فالاحتیاط انّ الزّوج یحول دون الضرر الحادث بالطّلاق والزّوجه بمراجعه حاکم الشرع ومطالبه الطّلاق. فلایبقی حقّٔ لخیار الفسخ مع تحسّن الأمراض ویزول هذا الحقّ بالعلاج.

المفردات الرّئیسه: عاهه، مرض، فسخ، نکاح، فقه.

Abstract:

Shia jurisprudents have included a discussion named “defects and hypocrisy “in the marriage chapter of their law books. In this discussion, the defects which, under certain circumstances, give any of the man or wife the right to terminate the contract are studied.

There is a disagreement among the jurisprudents about the number of such defects, but all of their discords refer to the defects which are explicitly stated in the traditions and the jurisprudents do not deem other defects capable of nullifying the marriage contract.

Nowadays we are witnessing the refractory, incurable and contagious diseases and new physical defects which ban complete sexual intercourse and pleasure. Regarding that the criterion of the defects which gives the right to nullify a marriage contract to the other party is unknown to us; we cannot use proofs such as criterion extension or priority analogy for proving generalization thesis in this discussion.

But when we consider the context of the traditions, it becomes clear that the exclusion of such defects is additional and also we can advocate the nullification of the marriage contract due to new and unspecified defects, invoking the jurisprudential maxims of harm and hardship negation, but this is difficult to maintain such an idea, because none of the jurisprudents deems the newly appeared defects capable of nullifying the marriage contract.

So observing the caution suggests that the very man and wife use the instrument of divorce in such cases to prevent hardship and harm in their life. Also we should note that if the specified defects are cured, there will be no longer any rights to nullify the marriage due to this excuse.

Keywords: defects, disease, nullification, marriage, jurisprudence.

Imam Sadiq University

Faculty of Islamic Studies, Theology and Guidance

Jurisprudence and Principle of Islamic Law

Juristical survey for permitting defects of abolition of marriage contract with an emphasis on novel question

Supervisor:

Dr. Hosainali Sadie

Advisor:

Mahmoud zanjani

Student:

Mohammad Ali sheikholeslami

November ۲۰۱۲

اطلاعات بیشتر

دانشگاه

دانشکده

گرایش تحصیلی

مقطع

استادان راهنما و مشاور

,

دانشجو