پایان‌نامه: تبیین بسترها و الزامات تحقق جهانی نظریه‌ی حکمرانی اسلامی مورد مطالعه: نظریه‌ی ولایت

رایگان

توضیحات

دانشگاه امام صادق (علیه‌السلام)

دانشکده معارف اسلامی و مدیریت

پایان‌نامه‌ی دوره‌ی کارشناسی‌ارشد رشته‌ی معارف اسلامی و مدیریت

گرایش مدیریت دولتی و سیاستگذاری عمومی

عنوان: تبیین بسترها و الزامات تحقق جهانی نظریه‌ی حکمرانی اسلامی مورد مطالعه: نظریه‌ی ولایت

استاد راهنما: دکتر مصباح الهدی باقری کنی

اساتید مشاور: دکتر محمد مهدی اعتصامی

دکتر سید مجتبی امامی

دانشجو: مسعود بخشی

شهریور۱۳۹۳

چکیده:

در جهان حاضر نظریات و مکاتب مختلف سعی دارند نظریه و نحوه‌ی حکمرانی و مدیریت خود را جهان‌شمول نشان دهند. برمبنای جهان‌بینی اسلامی نیز، افراد و جوامع انسانی دارای مسائل و نیازهای حقیقی مشترک هستند که براساس آن مسائل و نیازها می‌توان صحبت از ارائه‌ی نظریاتی جهان‌شمول کرد که قابل عرضه برای تمامی جوامع انسانی و قابل استفاده در تمام عرصه‌های علمی مربوط است.

این پژوهش ابتدائاً ضمن معرفی و نقد مکاتب مطرح در عرصه‌ی علوم انسانی و اجتماعی به معرفی «اعتباریات» به‌عنوان مبنای نظریه‌پردازی در این علوم پرداخته و برمبنای آن، ملاک‌های اعتباریات عام و جهان‌شمول را استخراج کرده است. سپس به معرفی نظریه‌ی لیبرال دموکراسی به‌عنوان نظریه‌ی حکمرانی مدعی جهان‌شمولی در دنیای امروز پرداخته، و مبتنی‌بر ملاک‌های ارائه‌شده آن‌را مورد نقد قرار داده است.

مدعای این پایان‌نامه اینست که نظریه‌ی حکمرانی دین اسلام یا «اصل ولایت» نظریه‌ای جهان‌شمول بوده و برمبنای «اندیشه‌ی اجتماعی دین اسلام» و «پیش‌فرض‌های تحقق حکومت اسلامی» ارائه شده است. به‌منظور تحقق جهانی این نظریه نیز با استفاده از تحلیل گفتمان انجام‌شده در افکار و آرای امام خمینی‌رحمه‌الله بر محور سه اندیشه‌ی «اسلام ناب محمدی‌صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم دربرابر اسلام آمریکایی»، «وحدت» و «استضعاف و استکبار»، گفتمان «حکومت جهانی اسلام» به‌منظور طرح مدل جهان‌شمول «اصل ولایت» ارائه شده است. بر اساس مدل به‌دست آمده «اصل ولایت» در سطوح مختلف قابل تحقق است: ولایت امام معصوم‌علیه‌السلام، ولایت فقیه و ولایت حاکم عادل.

 

العنوان: المتطلبات والأرضیه المناسبه لتحقیق نظریه الحکومه الإسلامیه علی المستوی العالمی، دراسه مصداقیه: نظریه الولایه

الباحث: مسعود بخشی

الأستاذ المشرف: الدکتور مصباح‌الهدی باقری کنی

الأستاذ المساعد: الدکتور محمدمهدی اعتصامی، الدکتور سید مجتبی إمامی

الفرع الدراسی: الدّراسات الإسلامیه والإداره

 

الخلاصه:

تسعی مختلف المدارس والنظریات فی عالمنا الحاضر إلی إثبات أن نظریاتها ومناهجها فی الحکم والإداره هی نظریات عالمیه. بینما هناک قضایا وحاجیات حقیقیه مشترکه بین جمیع أفراد الشعب فی المجتمعات الإنسانیه التی من شأنها أن تعتبر الحجر الأساس لتقدیم نظریه عالمیه وشامله تستخدم فی کل المجالات العلمیه و جمیع المجتمعات الإنسانیه،‌ وذلک وفقا للإیدئولوجیه الإسلامیه.

وبدایه قام هذا البحث بتعریف المدارس المعروفه فی العلوم الإنسانیه والإجتماعیه ونقدها،‌ حیث قدم تعریفاً عن الاعتباریات کمبدأ للتنظیر فی هذه العلوم، واستخرج علی أساسها معاییر الاعتباریات العامه والشامله. وفی المرحله‌ التالیه، قدم البحث تعریفاً من النظریه اللیبرالیه الدیمقراطیه کنظریه للحکومه التی تصف نفسها بالنظریه العالمیه والشامله فی عالم الیوم ونقدها علی أساس المعاییر المذکوره.

تدّعی هذه الأطروحه أنّ نظریه الحکم فی الإسلام أو «أصل الولایه» هی نظریه عالمیه التی أسست علی أساس «الفکره الاجتماعیه لدی الإسلام» و «افتراضات تحقیق الحکومه الإسلامیه». فمن أجل تحقیق هذه النظریه علی الصعید العالمی وعبر منهج تحلیل الخطاب قمنا بدراسه آراء الإمام الخمینی رحمه‌الله فی ثلاثه محاور، وهی: «الإسلام المحمدی صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم قبال الإسلام الأمریکیّ»، «الوحده» و «الاستضعاف والاستکبار». و أخیرا قدّمنا خطاب «الحکومه العالمیه الإسلامیه» کنموذج دولی لـ«أصل الولایه».

ونتیجه البحث هی: أنه وفقا للنموذج الحاصل، یمکن إثبات «أصل الولایه» فی مستویات مختلفه منها: ولایه الإمام المعصوم علیه‌السلام، ولایه الفقیه و ولایه الحاکم العادل.

المفردات الأساسیه: الاعتباریات، الحکومه، اللیبرالیه الدیموقراطیه، أصل الولایه، خطاب الحکومه العالمیه الإسلامیه.

Abstract:

Today, various theories and schools about the model of governance and management try to demonstrate themselves as universal. Also, in Islamic worldview, individuals and societies have common problems and real needs that are the bases of universal theories for human communities and are useful in all scientific fields. Introducing and criticizing significant schools in humanities and social sciences, the researcher of this study, at first, illustrates “Etebariat” as a foundation of theorizing in such sciences to achieve criteria of general and universal “Etebars”. Based on such criteria, the research study criticizes Liberal Democracy, which is claimed to be a universal theory. The research shows that the theory of Islamic governance or “Velayat Principle” is universal and grounded on “Islamic social thoughts” and “assumptions of formatting Islamic governance”. To achieve the universal Islamic governance discourse and to derive a universal model of “Velayat Principle”, the researcher used three concepts of “Pure Islam vs. American Islam”, “Unification” and “Oppression and Arrogance” to study Late Imam Khomeini’s thoughts by discourse analysis. Such a model is practical in three levels: The Velayat of Infallible Imams, Velayat-e-Faqih and the Velayat of a just ruler.

Keywords: Etebariat, Governance, Liberal Democracy, Velayat Principle, Universal Islamic Governance Discourse.

A Thesis Presented for the Degree of Master of Art

In Faculty of Islamic Studies and Management

Explaining the contexts and requirements of the universal substantiation of “Islamic governance theory”; Case Study: Velayat Theory

Supervisier:

Dr. M. Bagheri

Advisors:

Dr. Etesami

Dr. Emami

Student:

Mas’oud Bakhshi

Autumn 2014

اطلاعات بیشتر

دانشگاه

دانشکده

مقطع

گرایش تحصیلی

استادان راهنما و مشاور

, ,

دانشجو

سال نشر